Samenwerking en technologie zijn succesfactoren voor bouw-kmo's

Een recente marktbevraging binnen het COSME Reno-project, uitgevoerd in België, Frankrijk, Duitsland, Italië, Litouwen en Nederland, werpt nieuw licht op de innovatiebereidheid van kleine en middelgrote ondernemingen (kmo’s) in de bouwsector.

Samenwerking en technologie zijn succesfactoren voor bouw-kmo's
Bron/credits: Buildwise

De studie onderzocht hoe deze bedrijven omgaan met innovatie in producten, materialen en processen, evenals de drijfveren en obstakels die hun innovatiekracht beïnvloeden. Het Europese project COSME Reno bevordert energierenovatie-inspanningen door kleine en middelgrote ondernemingen (KMO’s). Buildwise zorgt voor de coördinatie van het project in België. De kwalitatieve survey werd uitgevoerd door imec (onderzoeksgroep imec - MICT, UGent) o.l.v. dr. Peter Conradie.

Product-, materiaal- en procesinnovaties effenen het pad

Uit de bevraging blijkt dat veel innovatieve kmo’s zich richten op productinnovaties, met name in de ontwikkeling van hernieuwbare energiesystemen, plug-and-play-oplossingen en geavanceerde HVAC-systemen. Er is ook een sterke trend naar het integreren van duurzame materialen, waarbij levenscyclusanalyses worden gebruikt om energie-efficiëntie te verbeteren. Daarnaast spelen procesinnovaties, zoals modulaire bouwtechnieken en digitalisering, een cruciale rol in het efficiënter maken van de sector.

Samenwerking en kennisdeling als innovatieversnellers

De meest innovatieve kmo’s onderscheiden zich door een sterke focus op samenwerking. Ze bouwen actieve netwerken uit, werken nauw samen met onderzoeksinstellingen en hanteren transparante communicatie. Bovendien investeren ze in kennisdeling, zowel intern via opleidingen als extern via samenwerkingen. Deze bedrijven verkiezen betrokkenheid vanaf de ontwerpfase van een project, zodat innovatie optimaal geïntegreerd kan worden.

Financiële drempels en conservatieve markt vormen uitdagingen

Ondanks de sterke drang naar vernieuwing blijven financiële obstakels een belangrijke barrière. De hoge investeringskosten en beperkte overheidssteun maken het voor veel kmo’s moeilijk om nieuwe technologieën te implementeren. Daarnaast remt de traditionele en eerder conservatieve bouwsector innovatie af. Veel klanten zijn nog niet vertrouwd met innovatieve bouwmethoden zoals modulaire constructie, waardoor de vraag naar deze oplossingen beperkt blijft.

Opvallend is dat de huidige hoge renovatievraag in Europa innovatie kan afremmen. Omdat bedrijven al voldoende werk hebben met traditionele bouwmethodes, ontbreekt de noodzaak om nieuwe technieken te omarmen.

Drie types innovatoren: leiders, aanpassers en traditionalisten

De studie identificeert drie types bedrijven op basis van hun innovatieaanpak:

  • Leiders zetten vol in op samenwerking en technologie. Ze investeren in R&D en werken samen met universiteiten.
  • Aanpassers staan open voor innovatie, maar halen vooral inspiratie uit informele netwerkevenementen.
  • Traditionalisten blijven trouw aan bestaande methodes en zijn terughoudend om te investeren in innovatie zonder een duidelijk financieel voordeel.

Technologie en netwerkvorming zijn sleutels tot innovatie

Een van de meest opvallende conclusies van de studie is dat samenwerking en netwerken de sterkste voorspellers zijn van innovatiekracht. Bedrijven die actief externe partnerschappen aangaan en technologie omarmen, hebben een aanzienlijk grotere kans om succesvol te innoveren. In tegenstelling tot wat vaak gedacht wordt, blijkt een sterke gehechtheid aan bestaande werkwijzen geen doorslaggevende hinderpaal te zijn voor innovatie.

De volledige resultaten van de enquête kunnen hier geraadpleegd worden. Voor meer informatie over COSME Reno, klik hier. Alles over innovatiemogelijkheden in de bouw vind je hier.

(Bron & fotocredits: persbericht Buildwise)